|
Lwówek
Śląski
to miasto w woj. dolnośląskim, w powiecie lwóweckim, siedziba
gminy miejsko-wiejskiej Lwówek Śląski.W latach 1975-1998 miasto
administracyjnie należało do woj. jeleniogórskiego. Miasto leży
nad Bobrem, jego dopływami Płuczką, Srebrną i Widnicą, na
granicy Pogórza Izerskiego i Kaczawskiego.
Historia
Lwówek Śląski należy do grupy najstarszych miast Dolnego Śląska.
Jest także jednym z pierwszych miast w Polsce lokowanych na
prawie magdeburskim.
Już we wczesnym średniowieczu Lwówek stał się lokalnym centrum
gospodarczym i ośrodkiem osadnictwa wiejskiego. Jego rozwój
przyspieszyło także dogodne położenie przy znanym szlaku
handlowym zwanym Królewską Droga (Via Regia) oraz eksploatacja
złota na obszarze dawnych Płakowic. Czynniki te przyczyniły się
do wczesnej lokacji - już w 1217 roku książę Henryk l Brodaty
nadał Lwówkowi Śląskiemu prawa miejskie.
Lokacja i związane z nią przywileje spowodowały szybki rozwój
miasta. Lwówek nie tylko rozwijał się gospodarczo -wzrosła także
jego rola jako ośrodka władzy - w 1243 roku książę Bolesław
Rogatka zorganizował w mieście pierwszy na Śląsku turniej
rycerski, a w latach 1278-1286 Lwówek był siedzibą kolejnego z
Piastów świdnicko-jaworskich, Bernarda Zwinnego i stolicą
samodzielnego księstwa. W następnym okresie miasto stało się
integralną częścią księstwa świdnicko-jaworskiego i dzieliło
jego losy. Stopniowo, w miarę wyczerpywania się złóż złota,
podstawą utrzymania mieszkańców stało się rzemiosło, głównie
sukiennictwo i tkactwo, handel oraz obróbka kamienia
budowlanego.
W 1329 roku miasto liczyło około 11 tysięcy mieszkańców i
należało do najludniejszych ośrodków miejskich na Śląsku. W
miarę rozwoju miasta lwóweccy mieszczanie uzyskiwali różne
przywileje; prawo do organizacji targów i jarmarków, handlu
solą, bicia własnej monety itd. We Lwówku istniało kilka cechów,
z których najbardziej znaczącym był cech skupiający sukienników.
W 1392 roku, po śmierci księżnej Agnieszki, przeszedł Lwówek pod
panowanie czeskie. Sto lat później, w 1498 roku, król czeski
Władysław Jagiellończyk nadał Lwówkowi herb, który, za wyjątkiem
krótkiej przerwy, jest używany do dnia dzisiejszego.
Na początku XVII wieku miasto liczyło ponad 8 tysięcy
mieszkańców. Funkcjonowało w nim 450 warsztatów sukienniczych,
które wspaniale prosperowały. Kres tej prosperity przyniosła
wojna trzydziestoletnia (1618-1648), w trakcie, której Lwówek
został spustoszony i dokumentnie zniszczony. Zniszczenia
wojenne, straty ludnościowe oraz pożary w latach 1659 i 1704,
spowodowały, że prawie przez cały wiek XVIII miasto wegetowało.
Niewielkie ożywienie gospodarcze nastąpiło pod koniec XVIII
wieku. Lwówek, liczący wówczas nieco ponad 2600 mieszkańców,
skorzystał z koniunktury, jaka zapanowała w Prusach. Niestety,
rozwój gospodarczy został zahamowany w trakcie wojen
napoleońskich. Wówczas przebywał w mieście sam "bóg wojny" -
cesarz Napoleon Bonaparte, który zwyciężył Prusaków podczas tak
zwanej "pierwszej bitwy nad Bobrem" - 22 sierpnia 1813 roku. Tak
zwana "druga bitwa nad Bobrem", stoczona 29 sierpnia 1813 roku,
zakończyła się klęską Francuzów.
Dopiero w drugiej połowie XIX następuje pewne ożywienie
gospodarcze. Lwówek uzyskuje połączenie kolejowe ze Złotoryją
(1884) i Gryfowem Śląskim (1885) oraz znacznie później z Jelenią
Górą (1909). W mieście i okolicy rozwija się turystyka wspierana
przez aktywne koło Związku Karkonoskiego (Riesengebirgsverein -
RGV), a dzięki kapeli dworskiej, koncertującej w pałacu
Hohenzollernów, staje się centrum kulturalnym. Także w tym
okresie rozwija się przemysł spożywczy - w mieście powstaje
między innymi nowoczesny browar Hohbergów oraz wytwórnia wódek.
Następuje dalszy rozkwit lokalnych kamieniołomów, powstaje
kopalnia gipsu i anhydrytu.
Niestety, w okresie międzywojennym nadzieje na bardziej aktywny
rozwój nie spełniły się. Wprawdzie liczba ludności wzrosła do
ponad 6 tysięcy, ale zmalała liczba zakładów przemysłowych i
rzemieślniczych. Procesu degradacji gospodarczej miasta nie
zdołał nawet zatrzymać specjalny program pomocy prowincjom
wschodnim Rzeszy Niemieckiej wdrożony w 1937 roku.
W czasie II wojny światowej pogłębia się zastój gospodarczy
miasta, które w ostatniej fazie walk zostaje zniszczone w 40 %.
Lwówek Śląski, zajęty przez wojska radzieckie 9 maja 1945 roku,
w tym samym miesiącu staje się ośrodkiem administracji
powiatowej, funkcję tę pełni do czerwca 1975 roku i ponownie od
roku 1999. Ponadto od 1973 roku jest siedzibą gminy miejsko
wiejskiej, obejmującej aktualnie miasto Lwówek Śląski i 28 wsi.
Zabytki
-- ratusz z początku XVI wieku
-- mury obronne, wraz z wieżami: Lubańską i Bolesławiecką,
-- kościół parafialny z przełomu XV i XVI wieku,
-- kościół i klasztor Franciszkanów z XIII w.
-- renesansowy pałac w dawnych Płakowicach
-- klasycystyczny pałac Hohenzollernów z poł. XIX w. (siedziba
władz miejskich i powiatowych)
-- zabytkowe kamieniczki w rynku np. Kamienica Ław Chlebowych
POWRÓT DO STRONY
MIEJSCOWOŚCI OD A DO Z
STRONA GŁÓWNA
Tekst ten jest udostępniony na licencji [GNU
Free Documentation License] Pochodzi on z w Wolnej
Encyklopedii Sieciowej
Wikipedia
|