Czerniejewo  to miasto w woj. wielkopolskim, w powiecie gnieźnieńskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Czerniejewo. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. poznańskiego.

Położone jest na Równinie Wrześnińskiej, nad rzeką Wrześnicą.

Historia
Czerniejewo, o którym najstarsze wzmianki datowane są na 1284, było własnością królewską do 1386, kiedy to król Władysław Jagiełło darował wieś wojewodzie kaliskiemu, Sędziwojowi Pałuce z Szubina. Prawdopodobnie za czasów Pałuków (historycy szacują, że około 1390) nastąpiło nadanie Czerniejewu praw miejskich (lokacja na prawie magdeburskim). W 1430 miasto przeszło na dłużej we władanie Górków. W 1581 król Stefan Batory nadał miastu przywilej organizowania jarmarku. Od 1594 do 1644 Czerniejewo pozostawało w rękach Czarnkowskich, później (1644-1726) Opalińskich z Bnina. Kolejnymi właścicielami byli Radomiccy. Miasto zostało poważnie zniszczone w czasie potopu szwedzkiego, odbudowane dopiero przez kolejnych właścicieli (od 1780), Lipskich, którzy dbali o rozwój Czerniejewa, które pod koniec XVIII wieku stało się silnym ośrodkiem rzemiosł sukienniczych i szewskich. W 1823, poprzez małżeństwo córki gen. Józefa Lipskiego, Czerniejewo przeszło w ręce Skórzewskich herbu Drogosław. W 1885 hrabia Rajmund Skórzewski ustanowił z dóbr czerniejewskich ordynację, która przetrwała aż do 1939.
Mieszkańcy Czerniejewa zasłużyli się podczas powstania wielkopolskiego, walcząc na froncie północnym, pod Żninem, Rynarzewem i Łabiszynem.
Z Czerniejewa pochodził Onufry Kopczyński, autor pierwszego podręcznika gramatyki języka polskiego.

Zabytki
Pałac w Czerniejewie - pałac Lipskich - znajduje się na północnym skraju miasta, połączony z nim długą aleją.

W centrum miasta przy rynku, kościół św. Jana Chrzciciela, zbudowany w stylu późnogotyckim w połowie XVI wieku. Dwunawowy, przebudowany w pierwszej połowie XVIII wieku, rozbudowany 1904-1908. Nawa główna kryta sklepieniem zwierciadlanym. Wyposażenie wnętrza przeważnie późnobarokowe z okresu przebudowy. Jedynym pierwotnym, późnogotyckim elementem są drzwi z prezbiterium do zakrystii z 1594. Obite są żelazną blachą, na których widnieje herb dawnych właścicieli miasta - Górków.

Przed kościołem pomnik (1876, rekonstrukcja z 1955) z medalionem portretowym najsłynniejszego obywatela Czerniejewa, ks. Onufrego Kopczyńskiego.

Zabudowa rynku przeważnie z przełomu XIX i XX wieku. Pod numerem siódmym dom późnoklasycystyczny z 1834. Przy ulicy Miechowej 73 drewniany dom z XIX wieku.

POWRÓT DO STRONY MIEJSCOWOŚCI OD A DO Z

STRONA GŁÓWNA

Tekst ten jest udostępniony na licencji [GNU Free Documentation License] Pochodzi on z w Wolnej Encyklopedii Sieciowej Wikipedia