Brzeszcze to miasto w woj. małopolskim, w powiecie oświęcimskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Brzeszcze, nad Wisłą. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. katowickiego.

 

Historia
Historia Brzeszcz sięga już XV wieku Pierwsza wzmianka o wsi pochodzi z 1443 roku. Należała ona do Księstwa Oświęcimskiego, od 1457 roku była własnością króla polskiego. Dzierżawili ją m.in. Jakub z Dębna herbu Dębno, Mikołaj Słup herbu Kornicz, Myszkowscy herbu Jastrzębiec, Tęczyńscy herbu Topór, Komorowscy herbu Korczak, Małachowscy herbu Nałęcz. Ludność zajmowała się głównie rolnictwem i hodowlą zwierząt. Taki stan gospodarki trwał bardzo długo, a w tych czasach wokół wsi działo się wiele w ówczesnej polityce. Brzeszcze wielokrotnie przeżywały zmiany granic i wojny. W 1772 roku w wyniku I rozbioru Polski zostały przyłączone do Austrii. Zastój gospodarczy i tzw. "bieda galicyjska" nie sprzyjały rozwojowi wsi. W 1778 roku Brzeszcze objął Fryderyk Dunin herbu Łabędź. Po jego śmierci wieś przejął Dominik Gherri, nadworny lekarz króla Stanisława Augusta Poniatowskiego. Dopiero gdy w 1904 roku wybudowano kopalnię węgla kamiennego Brzeszcze weszły na drogę rozwoju. Budowano nowe osiedla i sprowadzano robotników. Niestety w 1939 roku wybuchła wojna która odcisnęła się piętnem na tutejszej tradycji i historii. Założono w Brzeszczach dwa podobozy koncentracyjne KL Auschwitz. Lokalna ludność bardzo angażowała się w pomoc więźniom. Szczególnie zasłynął Jan Nosal, działacz PPS, który został w 1944 roku rozstrzelany przez niemieckie władze. Brzeszcze zostały wyzwolone przez wojska radzieckie prawdopodobnie 27 stycznia 1945 r., choć trwają o to spory. Po wojnie znów osada nabrała rozwoju gospodarczego i w lipcu 1962 roku nadano jej prawa miejskie. W tamtych czasach zaczęło się rozwijać życie kultrurowe i społeczne w mieście. Wybudowano dwa kina, Ośrodek Kultury, kilka szkół i przedszkoli oraz zaczął nabierać na znaczeniu lokalny klub sportowy "Górnik". Po wydarzeniach 1989 roku Brzeszcze utrzymały się w przeciwieństwie do wielu innych osad góniczych w dobrej sytuacji gospodarczej. Kopalnia nabrała na znaczeniu i w 2005 roku dokonała fuzji z Kopalnią Węgla Kamiennego "Silesia". W pierwszej dekadzie XXI wieku odżyło też lokalne życie kulturalne. Brzeszcze stały się centrum kulturalnym powiatu oświęcimskiego. Lokalny Ośrodek Kultury organizuje koncerty (m.in. zespoły Dżem, Lombard, Mafia, Gabriel Fleszar, Sami, Zalef, Festiwal Rock Reggae i wiele innych) i przedstawienia (Kabaret Łowcy.B, Kabaret Pod Wyrwigroszem, Cezary Pazura i inne), które cieszą się popularnością. Ostatnio wielką uwagę młodzieży przykuł Festiwal Rock Reggae, ktróry zgromadził największe polskie gwiazdy muzyki ska i reggae (m.in. Blade Loki, Indios Bravos, Cała Góra Barwinków). Wielu znanych sportowców i artystów pochodzi z Brzeszcz. Mieszkali tu przez pewien czas m.in. Włodzimierz Lubański i Arkadiusz Skrzypaszek. Na terenie miasta ukazują się dwa czasopisma: "Odgłosy Brzeszcz" i "Rezonans Brzeszcz".

Zabytki
- XIX-wieczny kościół murowany w stylu neobarokowym
- XVIII-wieczny słup graniczny, austriacki
- szereg kapliczek przydrożnych XIX-wiecznych
- w trakcie badań archeologicznych jest teren, na którym odkryto pozostałości kościółka z XVI wieku, spalonego wg podania w 1655 roku przez Szwedów


Sport
Klub Sportowy KS ,,Górnik" założono już w roku 1922, lecz wytstępował pod różnymi nazwami. Istniały sekcje : piłkarska, lekkoatletyczna, pływacka i tenisowa. W okresie PRL ,,Górnik" był sponsorowany przez KWK Brzeszcze. Zaowocowało to rozwojem sportu. Co roku odbywał się w Brzeszczach Międzynarodowy Maraton na wysoką skalę a piłkarze byli w czołówce ówczesnej ligi wojewódzkiej raz ulegając jedynie Cracovii Kraków. Później drugą falę dobrych występów mieli brzeszcanie w latach 90-tych , wtedy to sukcesy w mistrzostwach Polski odnosili lekkoatleci a piłkarze rozgrywali swe mecze w lidze IV. 31.03.1992 roku rozegrał się na brzeszczańskim stadionie mecz międzynarodowy Polska-Litwa. Z Brzeszcz do lig wyższych sprzedano wielu piłkarzy Marcin Folga (Ruch Chorzów), Arkadiusz Kłoda(Włókniarz Kietrz, potem Zagłębie Sosnowiec) i wielu innych. Jednak ostatnio klub podupada. Zlikidowano korty tenisowe, pływacy przenieśli się pod opiekę innych organizacji, piłkarze spadli do ligi okręgowej, a lekkoatleci ledwie utrzymują małą grupę. Działalność rozwija jedynie Uczniowski Klub Sportowy, który odnosi sukcesy w kategoriach juniorskich. Na terenie Brzeszcz organizowane są Mistrzostwa Europy w Trialu Rowerowym, odbywały się Mistrzostwa Polski w Półmaratonie.

POWRÓT DO STRONY MIEJSCOWOŚCI OD A DO Z

STRONA GŁÓWNA

Tekst ten jest udostępniony na licencji [GNU Free Documentation License] Pochodzi on z w Wolnej Encyklopedii Sieciowej Wikipedia